تفاوت شرح شغل و مشخصات شغل

آنچه در این مطلب می‌خوانید:

تفاوت شرح شغل و مشخصات شغل 

شرح شغل و مشخصات شغل دو ابزار بسیار مهمی هستند که به عنوان یک نتیجه از تجزیه و تحلیل شغل به دست می آیند. این ابزارها نقش مهمی را در فرآیند جذب و استخدام ایفا می‌کنند زیرا برای هر موقعیتی در سازمان مورد نیاز هستند.
فرآیند جذب و  استخدام کاملاً پیچیده است و به یک سری فعالیت ها نیاز دارد. مهمترین گام در این زمینه انجام تجزیه و تحلیل شغل است. به همین دلیل، بیانیه ای به نام شرح شغل ایجاد می شود، تا الزامات اساسی شغل را فهرست کند. شرح شغل اساساً سندی است که اطلاعات اولیه را در مورد شغل ارائه می دهد.
پس از ایجاد شرح شغل، مشخصات شغل تعیین می شود. مشخصات شغلی سندی است که برای ارائه معیارهای واجد شرایط بودن برای یک شغل خاص استفاده می شود و این الزامات را ارائه می دهد که افراد برای اینکه بتوانند برای کار درخواست دهند باید این مشخصات را دارا باشند به همین جهت، متقاضیان مناسب برای شغل، مطابق با مشخصات شغل انتخاب می شوند.
از این رو، شرح شغل و مشخصات شغلی هر دو برای سازمان ها بسیار مهم هستند و درک واضح آنها ضروری است تا از این دو اصطلاح به جای هم استفاده نشوند.

شرح شغل

شرح شغل بیانیه‌ای است که با هدف توضیح مسئولیت‌ها، وظایف یک شغل خاص، که باید توسط ذینفع شغل در یک سازمان انجام شود، تهیه می‌شود. شرح شغل نتیجه تجزیه و تحلیل شغل است و اساساً تمام موارد حیاتی در مورد یک شغل را ارائه می دهد.

شامل اطلاعات کلیدی مرتبط با شغل:

•  ماهیت شغل
• محل کار
• ساعات کار
• شرایط کار
• نوع وظایفی که باید انجام شود
• تخصص فنی مورد نیاز برای انجام شغل
• اهداف کلی شغل 

به عبارت دیگر شرح شغل را می توان خلاصه ای از شغل تعریف کرد که تمام جزئیات مهم شغل را به صورت جامع ارائه می کند. هنگامی که شرح شغل واضحی در دسترس باشد، ارزیابی عملکرد آسان‌تر می‌شود. علاوه بر این، تعیین الزامات آموزشی کارکنان برای یک شغل خاص را نیز ممکن می‌سازد.

مشخصات شغلی

مشخصات شغلی، بر اساس شرح شغل تنظیم می‌شود. بیانیه‌ای است که حداقل صلاحیت‌های مورد نیاز، سطح تجربه، مهارت‌های ارتباطی، ویژگی‌های فیزیکی و عاطفی و سایر ویژگی‌های مرتبطی را که یک فرد برای انجام کار به اندازه کافی باید داشته باشد، ارائه می‌دهد.
مشخصات شغلی بیانیه‌ای است که صلاحیت های انسانی مورد نیاز برای شغل را فهرست می کند، در نتیجه همکاری بین سرپرست و مدیر منابع انسانی ایجاد می شود.

برای بررسی خدمات آموزش، مشاوره و پیاده‌سازی پروژه‌های حوزه مشاوره مدیریت خانه منابع انسانی می‌توانید به صفحه معرفی خدمات مراجعه نموده و یا با شماره ۸۲۸۰۱۵۱۰-۰۲۱ تماس حاصل فرمایید.

خدمات تخصصی خانه منابع انسانی

چند ویژگی متداول که در مشخصات شغلی گنجانده شده است عبارتند از:

• ویژگی های جمعیت شناختی: سن، تحصیلات، جنسیت تجربه، مهارت ها و قابلیت ها و غیره.
• ویژگی های جسمانی: قد، وزن، بینایی و غیره.
• ویژگی های شخصی: نگرش، رفتار و غیره.
• ویژگی های روانی: تفکر منطقی، قدرت ذهنی، چابکی و غیره.

* اگرچه تعریف این ویژگی ها برای یک شغل خاص دشوار است، اما به ایجاد مبنایی برای استخدام یک فرد کمک می کند.

تفاوت بین شرح شغل و مشخصات شغل

تفاوت اصلی بین شرح شغل و مشخصات شغل در زیر آورده شده است:

۱- معنی:

شرح شغل بیانیه‌ای از، مسئولیت‌ها و وظایف یک شغل خاص است. این یک بیانیه توصیفی است که به طور سیستماتیک اطلاعات جامعی را در مورد ماهیت شغل ارائه می دهد. در مقابل، مشخصات شغلی، سندی است که کمترین صلاحیت‌ها، مهارت‌ها و تجربه‌ای را که یک فرد برای استخدام در یک شغل خاص باید داشته باشد، فهرست می‌کند.

۲- نتیجه:

شرح شغل از تجزیه و تحلیل شغل مشتق شده است، در حالی که مشخصات شغل بر اساس شرح شغل ایجاد می شود.

۳- توصیف کننده:

شرح شغل نمای کلی از کاری که یک کارمند قرار است، پس از انتخاب شدن برای شغل انجام دهد را ارائه می دهد، در حالی که مشخصات شغلی به ویژگی هایی اشاره دارد که یک فرد باید داشته باشد تا بتواند برای آن شغل انتخاب شود. به عبارت دیگر، شرح شغل توصیفی از مشاغل را ارائه می دهد، در حالی که مشخصات شغلی توصیفی از صاحبان شغل ارائه می دهد.

۴- متشکل از:

شرح شغل معمولاً شامل عنوان شغل، خلاصه، شرایط کاری، مسئولیت‌ها و وظایف شغلی، حقوق، مرجع گزارش‌دهی و غیره است. مشخصات شغلی معمولاً شامل معیارهای انتخاب کارمندان برای یک شغل خاص است، به عنوان مثال، صلاحیت، سن، تجربه، آموزش، توانایی های ذهنی و غیره

۵- مزایا

از طریق شرح وظایفی که به خوبی تعریف شده، مدیریت قادر به ارزیابی عملکرد شغلی کارکنان و تعیین آموزش مورد نیاز کارکنان است. از سوی دیگر، مشخصات شغل، نقش مهمی در کمک به افراد برای درخواست برای یک شغل خاص برای تعیین اینکه آیا آنها معیارهای مورد نیاز برای آن شغل را برآورده می کنند یا خیر، ایفا می کند.

۶- اهمیت

شرح شغل برای سازمان‌ها حیاتی است زیرا به آنها کمک می‌کند تا نقش‌های خاص کارکنان خود را تعیین کنند. از سوی دیگر، مشخصات شغلی، مدیریت را قادر می‌سازد تا در مورد مسائل مختلفی مانند پاداش،ارتقاء، نقل و انتقالات و غیره تصمیم‌گیری کند.

مقایسه جدولی مشخصات شغل و شرح شغل